Teksti i intervistës së Ambasadorit të SHBA Alexander A. Arvizu me Adi Krastën dhe Lutfi Dervishin në Vizion Plus

Adi Krasta:  Mirëmbrëma dhe mirësevini të gjithë. Zgjedhjet në Shqipëri, që prej vitit 1992, nuk kanë bashkuar asnjëherë dy gazetarë për të drejtuar një program televiziv. Ky është i pari. Ky program në Vizion Plus risjell kolegun tim të dashur, Lutfi Dervishin, pas pesë vitesh për të drejtuar një program televiziv dhe unë jam tejet i gëzuar që do të bëjmë një program së bashku, program i cili nuk do të jetë më i mirë se ato të kolegëve tanë, por ndryshe.

Lutfi Dervishi:  Mirëmbrëma Adi. Pyetja është si ndjehem pas pesë vitesh? Ndjehem shkëlqyer. Dy gazetarë që drejtojnë një program. Dy panele. Dy përgjigje për një pyetje.

Adi Krasta:  Dy versione për të njëjtën përgjigje.

Lutfi Dervishi:  Dy versione për të njëjtën përgjigje.

Adi Krasta:  Ne, të dashur shikues, nuk i kemi shkrirë në një të dy panelet, meqenëse historia e paneleve është diskutuar shumë në Shqipëri, prandaj të dy panelet do të flasin në mënyrë të pavarur nga njëri-tjetri.

Lutfi Dervishi:  Me një hapësirë kohore nga njëri-tjetri …

Adi Krasta:  Me një hapësirë fizike nga njëri-tjetri. Programi ynë është i veçantë. Do t’i sjellë njerëzit përballë por jo për t’u zënë. Sonte do të kemi tema të rëndësishme, si edhe nesër, dhe ditën më pas. Javën tjetër – të mërkurën, të enjten dhe të premten – do të bëjmë pushim. Dhe më pas, ditën e zgjedhjeve, Lutfiu si drejtor i informacionit, do të mbulojë ditën dhe programi ynë do të mbulojë natën. Për sonte kishim dy të ftuar – Ambasadorin e Delegacionit të BE-së në Shqipëri, Ettore Sequi, dhe Ambasadorin amerikan Alexander Arvizu. Në minutën e fundit dëgjuam se Ambasadori Sequi nuk ndjehej mirë për shkak të dhimbjeve të shpinës, karakteristikë e djemve të rinj që luajnë tenis dhe nuk bëjnë kujdes herë pas here. Pra, ai nuk do të mund të jetë me ne sot, dhe ne i urojmë shërim të shpejtë, e kthim të menjëhershëm në formën e tij të shkëlqyer që ka zakonisht. Sonte do të flasim qartë e në thellësi me Z. Alexander Arvizu, të cilin zbulova se e pëlqejmë njëlloj bashkë me Lutfiun.

Lutfi Dervishi:  Mirëmbrëma Z. Ambasador.

Ambasadori Arvizu:  Mirëmbrëma të dyve. Është kënaqësi të jem në studio me dy miq. Dhe urime! Mendoj se Vizion Plusi ka bërë zgjedhje të shkëlqyer që ju riktheu. Urime!

Adi Krasta:  Kur folëm rreth jush, menduam të bënim të njëjtën pyetje që kanë në mendje të gjithë shqiptarët. Është pyetje shumë e këndshme.

Lutfi Dervishi:  Z. Ambasador, ku do i kaloni pushimet?

Adi Krasta:  Dhe, a do të bëni pushime?

Ambasadori Arvizu:  Është pyetje e mirë, pasi e di se në gusht është zakon që njerëzit kanë dëshirë të largohen e të shkojnë me pushime. Marr me mend se numërimi, sistemimi i qeverisë së re do të zgjidhen në kohë rekord kështu që…

Lutfi Dervishi:  Në fakt në gusht, për shkak se temperaturat janë të larta, ju mund të jeni me këmishë me mëngë të shkurtra.

Ambasadori Arvizu:  Ka qenë shumë freskët këto ditë, e le të shpresojmë se do të mbetet po e njëjta klimë e freskët në gusht nga të gjitha aspektet.

Adi Krasta:  Klima zgjedhore në Shqipëri është interesante. Pyetja tjetër që na lind natyrshëm për ju është: Cili është problemi më shqetësues në listën e gjatë të problemeve që shkaktojnë gjithmonë zgjedhjet në Shqipëri, sipas këndvështrimit amerikan? Problemi i vetëm më shqetësues.

Ambasadori Arvizu:  Së pari, duhet të them se marr zemër tek shoh shumë gjëra që po ndodhin tani. Të dyja koalicionet kryesore janë të sigurta, po ecin përpara me zgjedhjet, mbështetësit e tyre kanë besim. Të dyja shohin një shteg drejt fitores. Kjo është gjë e mirë. Fatkeqësisht, kemi parë disa nga të njëjtat probleme të përsëritura të cilat i kanë parë njerëzit më parë. Para se të niste fushata zgjedhore kisha shpresa se nuk do t’i shikonim këto por po i shikojmë sërish. E thënë shumë thjesht, Shtetet e Bashkuara mbështesin zgjedhje të lira e të drejta, siç e shprehu shumë qartë Sekretarja e Shtetit Klinton kur erdhi për vizitë vitin e kaluar. Për më tepër, do të dëshironim të shikonim zhvillime të mëtejshme të procesit demokratik këtu, respekt për institucionet. Por ka disa probleme që kanë dalë në sipërfaqe gjate fushatës. Nuk habitesh, por zhgënjehesh. Jam i sigurt që do të flasim më gjatë rreth tyre, por kemi parë përpjekje të ndryshme për të ndikuar se për kë votojnë njerëzit – disa raste me joshjen e parasë, premtime për punë, dhe në disa mënyra më kërcënuese, humbjen e punës. Shikojmë raste dekurajimi të njerëzve për të mos votuar, shikojmë shembuj përdorimi të burimeve publike për të çuar më tej fushatën e njërës palë apo tjetrës. Kur flas për burimet e qeverisë, e kam fjalën si në nivel kombëtar edhe në nivel lokal. Këto probleme nuk janë mister për njerëzit që e kanë idenë e zgjedhjeve në Shqipëri, por për ne janë shqetësuese.

Lutfi Dervishi:  Z. Ambasador, sapo përmendët blerjen e votës dhe probleme të tjera serioze, të cilat ndoshta do të na bëjnë të humbasim mundësinë e kualifikimit ‘zgjedhje të lira e të drejta’ këtë herë.

Ambasadori Arvizu:  Lutfi, mendoj se është shumë herët për ta thënë këtë. ODIHR-i ka nxjerrë një raport paraprak në të cilin janë theksuar disa prej shqetësimeve. Instituti Demokratik Kombëtar, koalicioni i vëzhguesve të brendshëm dhe Nisma Europiane për Stabilizim – shumë njerëz i kanë përshkruar disa prej problemeve. Mendoj se është shumë herët për ta thënë këtë. Dua të jem optimist sepse mendoj që këtë meriton populli shqiptar, por jemi edhe realistë prandaj mendoj se mbetet të shikojmë.

Adi Krasta:  Z. Ambasador, SHBA-ja është vend i fuqishëm. Si gjithë vendet e tjera të fuqishme me demokraci të shkëlqyer, mund t’i lejojë vetes gjëra interesante dhe të diskutueshme, gjëra interesante që shkaktojnë debate popullore. Për shembull – Amerika di gjithçka. Ajo kontrollon pozitivisht me dashamirësi gjithçka që mundet – faqet e internetit Google, Yahoo e të tjera, NSA-në, etj. Shpresojmë dhe presim që mos t’ju shpëtojë gjë. Dhe në njëfarë mënyre, jemi të bindur se nuk ju shpëton gjë. Nga këndvështrimi njerëzor dhe funksional, si do t’i monitoroni, vëzhgoni, shikoni këto zgjedhje nga ana territoriale në Shqipëri? Keni punonjës për këtë?

Ambasadori Arvizu:  Sigurisht, i kam të gjitha rezultatet në këtë dosje të vogël këto. Jam i gëzuar t’ju informoj për këtë – sepse këto zgjedhje i marrim shumë seriozisht dhe shqetësohemi shumë për të ardhmen e Shqipërisë – aq sa qeveria amerikane ka mobilizuar burime mjaft të konsiderueshme për të ndihmuar me përpjekjet e zgjedhjeve. Pyetët për monitorimin, dhe me këtë do të merrem pas një minute, por ne po japim rreth 1 milion dollarë në vlerë nga paratë e taksapaguesve amerikanë për të ndihmuar me aspekte të ndryshme në lidhje me zgjedhjet. Kjo përfshin mbështetjen teknologjike – përmirësimin e programeve kompjuterike për Komisionin Qendror të Zgjedhjeve. Përfshin edhe ndihmën për Koalicionin e Vëzhguesve të Brendshëm. Gjithashtu, lloje të tjera nismash për ndërgjegjësimin e votuesve, si debatet e të rinjve që sponsorizuam në Shkodër, Fier dhe Tiranë; por edhe që ambasada të shkojë e të monitorojë në disa zona. Sigurisht mbajmë lidhje me ekspertët të cilët kuptojnë se ç’po ndodh shumë më mirë se sa ne. Por shpresoj se do të mbulojmë, në mos të 12 qarqet, shumicën prej tyre veçanërisht ato që ka gjasa të jenë të diskutueshme. Mendoj se nuk ka mister se ku do të ketë veprime. Do të punojmë në bashkëpunim me ODIHR-in më shumë se më këdo, por edhe me kolegë të Bashkimit Europian, vendeve anëtare të BE-së, Këshillin e Europës, e kuptohet me OSBE-në – për t’i bërë të ditur popullit shqiptar se ne shqetësohemi, se ne duam më të mirën për Shqipërinë. Jemi shumë mirënjohës që qeveria ka thënë qartë se vëzhguesit e zgjedhjeve janë të mirëpritur. Duam ta shfrytëzojmë këtë mundësi.

Lutfi Dervishi:  Gjithçka që thatë, qartazi u jemi shumë mirënjohës taksapaguesve amerikanë për gjithë programet e ndihmës dhe monitorimin, por më lejoni të ndaloj pak në raportin paraprak të OSBE/ODIHR-it. Raporti rendit probleme serioze dhe një prej këtyre problemeve serioze që nuk mund të fshihet është ai i Komisionit Qendror të Zgjedhjeve. Në këtë këndvështrim, u harxhuan para nga të taksapaguesve shqiptarë për votimin dhe verifikimin elektronik, të cilat nuk duken të mundshme për t’u arritur. Deri në çfarë mase mendoni se çështja e KQZ-së do të kërcënojë standardin zgjedhor, gjithashtu sipas raportit paraprak që thotë se KQZ-ja morri vendime me katër vota për çështje që duheshin vendosur me pesë vota?

Ambasadori Arvizu:  Mendoj se është e drejtë të thuhet se ne dhe partnerët e tjerë ndërkombëtarë, shqiptarët gjithashtu, kemi shprehur shqetësim në lidhje me zhvillimet në KQZ. Situata nuk është aspak ideale në KQZ. Ky komision nuk është hartuar për të funksionuar me katër komisionerë, por me shtatë. E kemi thënë shumë qartë se sa të zhgënjyer ishim. Ndoshta nuk është shumë konstruktive t’i kthehemi dhe një herë gjithë historisë, por meqë pyetët, dua ta shfrytëzoj këtë mundësi të vogël. Procesi është shumë i rëndësishëm. Kur flas me përfaqësues nga partitë politike, krijoj disi përshtypjen se asnjëra palë nuk është e shqetësuar në mënyrë të veçantë për situatën e KQZ-së…

Lutfi Dervishi:  Aq të shqetësuar sa jeni ju…

Ambasadori Arvizu:  Jo, nuk janë, sepse të dyja palët janë të interesuara të fitojnë zgjedhjet.

Lutfi Dervishi:  Me këto kushte të KQZ-së…

Ambasadori Arvizu:  Në çfarëdo kushtesh. Të dyja palët janë të shqetësuara të fitojnë. E kuptojmë këtë. E kuptojmë, por nga këndvështrimi ynë, jemi neutralë. Nuk ka rëndësi nëse fiton ky koalicion apo ai tjetri. Ajo që ka rëndësi për ne është procesi i mirë, i logjikshëm demokratik dhe nëse njerëzit kanë besim te procesi, janë më të prirur t’i pranojnë rezultatet, pavarësisht se kush fiton. Por fatkeqësisht, kur ndryshohet KQZ-ja, kur rregullat ndryshohen në mes të lojës, efekti është i kundërt.  Shton frikën dhe ul besimin e popullit shqiptar në këtë proces. I kthehem partive politike… Disa prej tyre më kanë thënë: ‘Në rregull. Mendojmë se mund të fitojmë.’ Unë u kam thënë: ‘Gëzohem për ju, por në të vërtetë nuk më shqetëson kjo. Ajo që më shqetëson është se është ndryshuar mekanizmi dhe kështu do të duhet të punojmë së bashku për të kapërcyer këtë situatë.’ Tani KQZ-ja po punon me katër komisionerë; ata kanë marrë disa vendime. Nuk e kam pasur mundësinë t’i studioj të gjitha me detaje. E di se nja dy i janë dërguar Kolegjit Zgjedhor. Pati të paktën dy raste – nuk i di detajet – por dy raste kur vendimi nistor i katër komisionerëve u përmbys, e morr vendim në favor të opozitës. Sërish, nuk kam pozicionin e duhur për t’i komentuar ato, por mendoj se kjo është shenjë inkurajuese. E di që ka pyetje për median, por le t’i kthehemi kësaj pike më vonë. Pra, nuk e shikoj çështjen e KQZ-së si të pakapërcyeshme, por dua të jem i sinqertë – po, vazhdon të jetë burim i vazhdueshëm shqetësimi sepse do të vijë momenti që zgjedhjet duhet të certifikohen. Rezultati – duhet bërë me shumicë të cilësuar, pesë me dy, dhe me ndërtimin e tanishëm, KQZ-ja nuk e bën dot këtë. Pra, do të shkojë puna te Kolegji Zgjedhor. Çfarë do të ndodhë, thjesht po them, po sikur të ketë rezultat 70 – 70? Po nëse është 69 me 68, me tre zona të pavendosura ose të bllokuara? Çfarë do të ndodhë atëherë? Do të doja që njerëzit të kishin menduar më shumë për këto në datën 15 prill, ditë në të cilën mendoj se parlamenti votoi për të hequr Z. Muho.

Adi Krasta:  Z. Ambasador, kemi disa pyetje të tjera. Disa prej tyre janë të forta dhe të drejtpërdrejta, dhe për këtë jemi të gëzuar që mund t’ju pyesim, në emër të publikut, dhe jo për arsye sensacionale. Të dashur shikues, do të kemi një ndërprerje të shkurtër për reklama dhe pas saj do t’ju shpjegoj së bashku me Lutfiun pse e konsiderojmë forum këtë. Kush është këtu në studio për të kuptuar çfarë po thuhet dhe për të votuar? Nëse komuniteti ndërkombëtar duket si vëzhgues, atëherë vetëm njëra qasje do të fitojë. Nëse shihet si arbitër, do të merret një qasje tjetër. Një shkëputje e shkurtër për reklama dhe do të kthehemi sërish.

Shkëputje publicitare.

Insert me vlerësimet e zgjedhjeve të Shqipërisë që nga viti 1991.

Adi Krasta:  Është pyetje e rëndësishme për ne të dimë nëse Brukselin do ta kemi më afër apo më larg pas datës 23 qershor. Rikthehemi në intervistën tonë me Ambasadorin Arvizu, me Lutfi Dervishin dhe mua që bëjmë pyetjet. Kemi dhe disa të tjera, mes të cilave është: Jemi të shqetësuar se ndoshta pikëpamja e BE-së, pikëpamje e cila është shuma e mendimeve të anëtarëve të saj të cilat jo domosdoshmërisht përputhen gjatë gjithë kohës, dhe pikëpamja e SHBA-së mund të mos jenë unanime, të njëjta apo shumë të forta, shumë domethënëse, shumë të qarta. A është i pavend ky shqetësim i opinionit publik?

Ambasadori Arvizu:  Kjo është pyetje vërtet e mirë Adi. Së pari, përmendët Ambasadorin Sequi në fillim të programit, dhe sot u lidha me të. I erdhi vërtet keq që nuk mund të ishte këtu. Flasim shumë me njëri-tjetrin e pikëpamjet tona plotësisht përkojnë. Nuk kam ndërmend të flas për BE-në apo vendet anëtare, por do të jem i sinqertë me ju. Erdha këtu në dhjetor të vitit 2010, rreth dy vjet e gjysmë më parë. Janë 17 misione residente të BE-së në Tiranë, prandaj gjithmonë do të keni 18 pikëpamje disi të ndryshme. Por krahasuar me dy vite me parë, mendoj se ka pasur ngushtim domethënës ndryshimesh. Si për shembull, kur erdha unë, disa ishin këtu, disa atje, disa në mes, dhe mendoj se ka më shumë në mes tani. Mendoj se kjo është e mirë dhe mendoj se populli shqiptar – institucionet shqiptare – duhet të qetësohen nga kjo gjë, nga fakti se nuk keni një të veçuar këtu dhe një të veçuar atje. Mendoj se gjithkush shikon pak a shumë të njëjtat dukuri, e para kjo. E dyta është – është mahnitësi të shikosh këtë mësim të historisë, vlen t’i kujtojmë vetes se sa shumë gjëra kanë ndodhur, në mënyrë pozitive, vërtet, në 22 vitet e fundit. Por e dini, kanë kaluar 22 vjet. Megjithëse shikojmë disa prej të njëjtave probleme, mendoj se është e drejtë të thuhet se gjërat duhet të ndryshojnë, se gjërat duhet të përmirësohen paksa dhe mendoj se mendimi mes komunitetit ndërkombëtar – flas për Shtetet e Bashkuara por mendoj se është mendim që e ndajnë edhe të tjerë – Shqipëria është tashmë vend anëtar në NATO, kërkon të jetë pjesë e Bashkimit Europian dhe mendoj se të gjithë e mirëpresim faktin se të ashtuquajturat tre ligje u miratuan dhe shpresojmë se do të hapin rrugën për vendime të favorshme përpara, por tani jemi në pikën ku thuhet: Jepi Shqipëri! Erdhi koha! Është koha të hedhësh disa mënyra të vjetra të të vepruarit. Është koha të përqafosh realitetin e ri, të bësh gjëra që janë vërtet në interes të qytetarëve, të reflektosh vullnetin e popullit. Mendoj se e gjitha kjo është një mënyrë për të thënë se Shqipëria ka nevojë të mbahet në standard paksa më të lartë krahasuar me më parë. Mendoj se kjo është gjë e mirë, sepse mendoj se Shqipëria ka aftësi të veprojë në nivel më të lartë. Por mendoj se është e drejtë t’u bëhet e ditur njerëzve se pritshmëritë janë më të larta këtë herë.

Lutfi Dervishi:  Adi me të drejtë i dha zë shqetësimit për një zë të koordinuar, apo të unifikuar të Shteteve të Bashkuara dhe Bashkimit Europian, ndoshta edhe për shkak të faktit se ambiciet e vendit janë euro-atlantike. Shqipëria është vend anëtar në NATO, kërkon të bëhet anëtar i BE-së, por i vetmi problem i madh që kemi, dhe i tillë që nuk po duket se mund ta kapërcejmë, është ai i zgjedhjeve. Në këtë aspekt, do të doja të dija mendimin tuaj – ju lutem mos na thoni jo – a jeni të përgatitur ju si ambasadë për skenarin më të keq të mundshëm?

Ambasadori Arvizu:  Mendoj se ka lloje të ndryshme të skenarëve më të këqij, por mendoj se diçka për të cilën jemi vërtet të ndërgjegjshëm, duke pasur parasysh historinë, duke pasur parasysh realitetet e tanishme, është mundësia e ndonjë ngërçi. Ngërçet ndodhin. Mbrëmë kalova tre orë në darkë me Connie McCormack-un, Kryesuesja e misionit afatgjatë të vëzhguesve të ODIHR-it. Ajo është amerikane. Gjatë tre orëve ndoshta një orë e kaluam me Shqipërinë. Dy orët e tjera me Shtetet e Bashkuara, udhëtimet e të tjera gjëra.

Lutfi Dervishi:  Dukemi si superfuqi – një orë për Shqipërinë dhe dy orë për SHBA-në.

Ambasadori Arvizu:  Ajo ka shumë përvojë. Ka qenë në disa vende të vështira – Indonezi, Nigeri, Jemen, nëse nuk gabohem. Më vjen shumë mirë që ajo është kryesuesja e misionit afatgjatë të vëzhgimit. Por, për sa i përket skenarëve të vështirë, mundësisë për ndonjë ngërç, interpretimet e ndryshme në lidhje me si janë rregullat dhe se si zgjidhen mosmarrëveshjet – përsëri i kthehemi problemit të KQZ-së. Edhe këtu, sërish, e më keni dëgjuar ta them këtë më parë – Ambasadori Sequi, Ambasadori Wollfarth, të gjithë e kemi thënë – sjellja e aktorëve kryesorë, sjellja e institucioneve, mundësia për të parë disi drejt një interesi më të gjerë, drejt një synimi më të gjerë, të mirën e vendit, ka epërsi. Ne në SHBA do të shikojmë aktorët një për një, institucionet dhe do t’i inkurajojmë ata të ngrenë lojën, të veprojnë në përputhje me ligjin, të mos ndërmarrin apo bëjnë vendime kapriçoze. Pra, kur flisni për skenar të vështirë, një gjë është kjo. Tjetra ka të bëjë me dhunën, që të jem i sinqertë. Kemi parë pak të tillë në fushatë deri tani. Burimet, shkaqet e dhunës ndonjëherë janë të vështira të përcaktohen. Nëse një akt dhune si incidenti i tmerrshëm që ndodhi në Fier dy ditë më parë, kur ndodh gjatë fushatës, është e lehtë që njerëzit të thonë: ‘Ka lidhje me fushatën.’ Por mendoj se studimi i historisë tregon se shpesh, akte të rastësishme, ose njerëzit në fakt do të kërkojnë të marrin hak gjatë kohës së zgjedhjeve. Nuk do të thotë se është më mirë kështu. Mendoj se populli shqiptar meriton të ketë fushatë zgjedhore të qetë e të rregullt. Kjo është përpara se të hidhen votat, por për sa i përket pasqyrimit të votave, nëse do të jenë shumë të afërta, mendoj se pasionet do të rriten shumë. E pamë në vitin 2011 në Tiranë, të dyja palët deklaruan fitore dhe kjo solli pritshmëri, e kemi parasysh. Prandaj do t’i nxisnim njerëzit të bënin gjithçka munden t’i marrin gjërat qetë dhe me rregull. Mendoj se është detyrë e drejtuesve të partive; presidenti i republikës duhet të jetë shumë i qartë në lidhje me pritshmëritë që ai ka. Ai është njeri shumë i njëanshëm. Presidenti Nishani është burrë i nderuar. Ai e ka kaluar pjesën më të madhe të karrierës së tij politike si pjesë e Partisë Demokratike. Ky është fakt. Nuk ka gjë për të pasur turp, për të kërkuar ndjesë, apo për shpjegime, por ai tani është president i republikës. Dhe si i tillë, qoftë presidenti i republikës, ose gjykatësit në Kolegjin Zgjedhor, gjykatësit e tjerë, anëtarët e Komisionit Qendror të Zgjedhjeve – të gjitha institucionet duhet të ngrenë lojën e tyre dhe të veprojnë në interes të vendit në mënyrë të tillë që të sigurohen njerëzit që do të jenë pasiononte për këtë rezultat apo tjetrin.

Adi Krasta:  Z. Ambasador, pas një minute Lutfiu ndoshta do t’ju bëjë pyetjen më të rëndësishme dhe të fundit për sonte. Po mendoja Lutfi, secili prej nesh ka lidhje të caktuara me kryeministrin. Nëse sillesh në një mënyrë të caktuar, miqësia me të mbetet e paprekur. Nuk do t’i hyj detajeve se çfarë ka ndodhur dhe se ku janë marrëdhëniet tuaja tani, por a e keni pyetur ndonjëherë veten, në emër të interesit publik, në lidhje me si janë marrëdhëniet personale të kryeministrit me ambasadorin?

Lutfi Dervishi:  Pyetja është për mua apo për Ambasadorin?

Adi Krasta:  Pyetja është për Ambasadorin por do të paguaja të shikoja reagimin e mimikës së padeshifrueshme të një gazetari kur i shpëton buzëqeshja në një moment të caktuar. Njerëzit janë të shqetësuar se ndoshta marrëdhëniet me kryeministrin janë prekur në mënyrë të pakthyeshme, Z. Ambasador? A janë zbutur gjërat tani apo vazhdoni ta shmangni njëri-tjetrin. Ne varemi shumë nga rrethanat si njerëz; jemi në Ballkan.

Ambasadori Arvizu:  Secili prej nesh ka punën e tij për të bërë. Ndjej se kemi një marrëdhënie të bazuar në kuptimin shumë të mirë të asaj që duhet të bëjmë. Ai është kryeministri i këtij vendi; unë përfaqësoj presidentin e Shteteve të Bashkuara dhe popullin e Shteteve të Bashkuara këtu. SHBA-ja dhe Shqipëria kanë marrëdhënie të shkëlqyera dhe një prej përgjegjësive të mia parësore ose përgjegjësia ime kryesore është së pari të përfaqësoj vendin tim si duhet, të përfaqësoj presidentin si duhet, të bëj pjesën time të vogël për të siguruar se kjo marrëdhënie është e frytshme dhe produktive dhe në të mirën e dy popujve. Mendoj se si kryetar i qeverisë së Shqipërisë, ai e kupton – nuk ka nevojë ta kuptojë – ai e ndjen, e di, kjo pasqyrohet në ato që thotë dhe ato që bën. Por miqësia dhe partneriteti me SHBA-në ka epërsi. Është mirë që është atje, por kushdo që do të dëshironte të ishte kryesues i qeverisë së Shqipërisë, si kryeministër, do ta mbante këtë si përparësinë kryesore. A kemi pasur me raste ndryshime mes nesh? Po. Në rregull është kjo, e shumë e shëndetshme. Por të dy jemi të përqendruar në garantimin se vendet tona punojnë bashkë si në nivel ndërkombëtar edhe në rajon. Mendoj se ai më kupton shumë mirë. Ndjej se e kuptoj atë më mirë akoma dhe nuk parashikoj ndonjë vështirësi.

Adi Krasta:  Është koha që të pyes, edhe pse e shmangim pozicionin e Kasandrës, por është pyetje që duhet bërë.

Lutfi Dervishi:  Z. Ambasador, keni dy vjet e gjysmë ne Shqipëri, në njëfarë mënyre, zgjedhjet mbeten ngjarja më e rëndësishme në vend. Po i mëshojmë variantit jo dhe aq optimist sepse faktet dhe mënyra si ka ecur procesi lënë pak shpresë se gjërat do ecin mrekullueshëm. Nëse zgjedhjet kontestohen, dhe kjo nuk është aspak gjë e re për zgjedhjet shqiptare, çfarë qëndrimi do të mbajnë Shtetet e Bashkuara?

Ambasadori Arvizu:  Normalisht ne themi se kjo është pyetje hipotetike, por për shkak se ju jeni miq dhe e di shumë mirë se çfarë po pyesni, mendoj se mund t’i përgjigjem kësaj pyetjeje. Së pari, nuk hyjmë me koncepte paramendimi. Nuk mendoj se përcaktohet më parë ndonjë rezultat. Flasim me shumë njerëz, lexojmë sondazhet, si po shkon një koalicion e si po shkon tjetri. Po kjo zonë? Kryebashkiaku i Kukësit kaloi nga PD-ja te LSI-ja, a do sjellë ndryshime kjo? Pra, qoftë në nivelin mikro apo atë makro, e përpunojmë të gjithë informacionin. Por gjëja e rëndësishme është të përqendrohemi në pikturën më të gjerë. A do të respektohet procesi demokratik? Do të respektohen rregullat? Gjithçka mund të them është se ndjejmë optimizëm, ndjejmë besim, mendoj se njerëzit do ta dinë. Nuk mendoj se do të jetë mister, si situatë kur njerëzit thonë nuk ishin të lira e të drejta e të tjerë të thonë ‘jo, ishin zgjedhjet më të mira që kemi bërë ndonjëherë.’ Mendoj se do të dalë një konsensus. Siç e thashë, misioni i ODIHR-it, ata drejtojnë mes ndërkombëtarëve. Mendoj se kanë skuadër të shkëlqyer. Do të konsultohemi me ta disa herë në ditë ndërsa zgjedhjet përparojnë. Ambasadori Sequi – duhet të marrë veten shpejt sepse kemi nevojë të takohemi shumë dhe të flasim për zhvillimet. Do të flasim me drejtuesit e të dyja koalicioneve dhe me njerëz të tjerë, KQZ-në. Është në interes të kujtdo që ky proces të funksionojë në mënyrë konstruktive e pozitive, sipas themeleve të rregullave. Por nuk kemi koncepte të paramenduara. E thashë jemi optimistë, por edhe realistë. Jemi amerikanë, pragmatikë. Nuk kemi koncepte idealiste se ku duhet të jenë gjërat. Kemi parime idealiste, kombi ynë u themelua rreth këtyre parimeve, por jemi gjithashtu popull shume pragmatik, prandaj gjëja më e rëndësishme është ta quajmë ashtu si e shikojmë. Mendoj se kolegët e mi në Uashington e kanë bërë shumë të qartë këtë. Përsëri i kthehemi fjalës së Sekretares Clinton përpara parlamentit. Ajo tha: ‘Shtetet e Bashkuara dhe komuniteti ndërkombëtar do të shikojnë.’ Dhe kjo më duket gjë shumë pozitive. Nuk është se po shikojmë sepse… Jo, arsyeja është se shqetësohemi. Duam që gjërat të shkojnë mirë për këtë vend. Populli shqiptar meriton të ketë rezultat që reflekton vullnetin e popullit. E gjitha për këtë bëhet, vullnetin e popullit. Prandaj është paksa e dhimbshme të dëgjosh disa prej historive. Mund t’ju tregoj një histori qesharake – ndoshta po na mbaron koha, por kemi dëgjuar për mënyrat e ndryshme, njerëzit duhet të votojnë në një mënyrë të caktuar. Dhe një histori që kemi dëgjuar ishte nëse merr para, duhet të shkosh e të vërtetosh që votove në një mënyrë të caktuar, duhet të nxjerrësh telefonin dhe t’i bësh një foto fletës së votimit si provë e asaj votës së caktuar. Kur e dëgjova për herë të parë këtë, thashë ‘Po talleni!’ Thashë ‘Është shaka apo jo?’ Po më thanë: ‘Në fakt është serioze. Ka njerëz që u thonë të tjerëve ‘Kështu mund ta vërtetojmë.’ Unë u thashë ‘Ka një shprehje në anglisht, çfarë skeme trulepur – pa mend. Mendoj se në Shqipëri ju i thoni ‘çfarë mendje trupeshk.’ Por në anglisht themi lepuri, sepse ka tru të vogël. Dikush me pak mend e ka nxjerrë këtë ide, e kjo është qesharake. Prandaj për ata që monitorojnë kabinat e votimeve, nëse shikoni dikë që nxjerr telefonin, thoni ‘Shikoje atë, shikoje atë.’ Nuk e imagjinoj dot këtë, por e shikoni, kjo gjë është absurde, është për të ardhur turp, dhe Shqipëria në vitin 2013 nuk meriton të ketë kështu lloj gjepurash. Njerëzit meritojnë t’u numërohen votat si duhet, në kohën e caktuar, dhe me saktësi. Bëjeni të thjeshtë, mos i ndërlikoni gjërat dhe gjithçka do të shkojë në rregull.

Adi Krasta:  Mendoj se i kemi bërë pjesën më të mirë të pyetjeve. Sigurisht, do të kishim dashur shumë të mund të flisnim më gjatë me Ambasadorin, por kemi rënë dakord për ritëm të shpejtë në këtë program, së bashku me Lutfiun. Ju falënderoj nga zemra, Z. Arvizu, që morët pjesë në këtë transmetim direkt.

Lutfi Dervishi:  Pas zgjedhjeve do të keni mundësinë të dëgjoni më shumë histori.

Adi Krasta:  Sigurisht mund të dëgjoni histori shumë të çuditshme që Shqipëria ndonjëherë ruan si vend interesant.

Ambasadori Arvizu:  Faleminderit.

###